Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται μισθωτοί, εργοδότες, συνταξιούχοι και οικογένειες με παιδιά. Η περαιτέρω αποκλιμάκωση των ασφαλιστικών εισφορών, η νέα αύξηση του κατώτατου μισθού, η ενίσχυση οικογενειακών παροχών και η αλλαγή στον τρόπο επιβολής της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων αποτελούν ορισμένα από τα βασικά κομμάτια του παζλ.
Οι τελικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο και την πορεία των εσόδων. Στο κυβερνητικό επιτελείο αναζητείται, πάντως, και μία παρέμβαση με ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει την «έκπληξη» των εξαγγελιών του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη Θεσσαλονίκη.
Στο τραπέζι νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών
Για τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα, ένα από τα σημαντικότερα μέτρα αφορά τις ασφαλιστικές εισφορές. Το βασικό σενάριο προβλέπει περαιτέρω μείωσή τους έως και κατά μία ποσοστιαία μονάδα. Εφόσον επιλεγεί η πλήρης μείωση, εξετάζεται να κατανεμηθεί ισόποσα μεταξύ εργαζομένων και επιχειρήσεων, δηλαδή μισή μονάδα στις εργατικές και μισή στις εργοδοτικές εισφορές.
Η παρέμβαση έχει διπλό αποτέλεσμα. Από τη μία αυξάνει τις καθαρές αποδοχές χωρίς να απαιτεί αντίστοιχη αύξηση του μεικτού μισθού και από την άλλη μειώνει το μη μισθολογικό κόστος για τις επιχειρήσεις.
Για εργαζόμενο με μεικτό μισθό 1.500 ευρώ, η μείωση κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα των εργατικών εισφορών αντιστοιχεί σε όφελος 7,50 ευρώ τον μήνα, πριν από τυχόν φορολογική επίδραση. Άλλα 7,50 ευρώ τον μήνα θα εξοικονομεί ο εργοδότης εφόσον μειωθούν ισόποσα και οι εργοδοτικές εισφορές.
Υπάρχει, ωστόσο, και το πιο περιορισμένο σενάριο. Να εφαρμοστεί δηλαδή μόνο η ήδη προβλεπόμενη μείωση κατά 0,5 μονάδα και αυτή να αφορά την εργοδοτική πλευρά. Σε μια τέτοια περίπτωση το άμεσο όφελος για τον εργαζόμενο θα αναζητηθεί κυρίως μέσω της νέας αύξησης του κατώτατου μισθού.
Πάνω από τα 950 ευρώ ο κατώτατος
Ο σημερινός κατώτατος μισθός των 920 ευρώ αναμένεται να αυξηθεί εκ νέου την άνοιξη του 2027.
Ο κυβερνητικός στόχος της τετραετίας ήταν να φτάσει τουλάχιστον στα 950 ευρώ. Με τα σημερινά δεδομένα, όμως, το σενάριο που εξετάζεται είναι η αύξηση να υπερβεί τα 30 ευρώ, οδηγώντας τον νέο κατώτατο πάνω από τον αρχικό στόχο.
Το ακριβές ύψος θα προσδιοριστεί μέσα από την προβλεπόμενη διαδικασία του 2027, ωστόσο η κατεύθυνση είναι η νέα αναπροσαρμογή να αποτελέσει ένα ακόμη εργαλείο ενίσχυσης των αποδοχών, ιδιαίτερα εάν η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών δεν περάσει στο σύνολό της και στην πλευρά των εργαζομένων.
Οι διατακτικές σίτισης από τα 6 στα 10 ευρώ
Στο τραπέζι βρίσκεται και μια παρέμβαση που μπορεί να αυξήσει έμμεσα το διαθέσιμο εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων μισθωτών.
Πρόκειται για την κοινή πρόταση των κοινωνικών εταίρων να αυξηθεί το ημερήσιο όριο των διατακτικών σίτισης από 6 σε 10 ευρώ.
Εφόσον η αλλαγή συνδυαστεί με αντίστοιχη προσαρμογή του ορίου απαλλαγής από ασφαλιστικές εισφορές, θα δημιουργηθεί μεγαλύτερο περιθώριο για επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν το συγκεκριμένο εργαλείο παροχών προς το προσωπικό τους.
Η δυνητική περίμετρος του μέτρου υπολογίζεται περίπου στους 800.000 εργαζομένους.
Συλλογικές συμβάσεις για αυξήσεις πέρα από τον κατώτατο
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για την κυβέρνηση παραμένει η μετάδοση των αυξήσεων πέρα από όσους αμείβονται με τον κατώτατο μισθό.
Σε αυτό το πεδίο ιδιαίτερο βάρος αναμένεται να δοθεί στην ευκολότερη σύναψη και επέκταση Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, μετά την κοινωνική συμφωνία κυβέρνησης, εργαζομένων και εργοδοτών που προηγήθηκε έπειτα από πολύμηνες διαπραγματεύσεις και ψηφίστηκε τον Φεβρουάριο.
Ο στόχος είναι οι αυξήσεις να διαχέονται σε μεγαλύτερο τμήμα της μισθωτής εργασίας και να μην εξαντλούνται στην ετήσια αναπροσαρμογή του νομοθετημένου κατώτατου μισθού.
Επίδομα παιδιού: Σενάριο αύξησης έως 30%
Στο οικογενειακό σκέλος του πακέτου, οι εισηγήσεις επικεντρώνονται στο Επίδομα Παιδιού Α21. Ένα από τα σενάρια προβλέπει σημαντική αύξηση των ποσών της παροχής χωρίς μεταβολή των υφιστάμενων εισοδηματικών κριτηρίων.
Εάν η αύξηση φτάσει στο 30%, το ετήσιο δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται περίπου στα 200 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για παρέμβαση με σαφή στόχευση προς τα χαμηλότερα και μεσαία οικογενειακά εισοδήματα, η οποία συγκαταλέγεται στα μέτρα που θα μπορούσαν να αποκτήσουν ιδιαίτερη βαρύτητα στις εξαγγελίες.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκεται και το ενδεχόμενο νέας ενίσχυσης των οικογενειών με παιδιά, με αύξηση της έκτακτης παροχής των 150 ευρώ ανά παιδί.
Τι εξετάζεται για τους συνταξιούχους
Περισσότερες είναι οι πιθανές παρεμβάσεις στο μέτωπο των συντάξεων. Πέρα από την ετήσια αύξηση των κύριων συντάξεων, η οποία με τα σημερινά δεδομένα εκτιμάται ότι μπορεί να κινηθεί στην περιοχή του 2,5%-2,8%, εξετάζεται ενίσχυση της ετήσιας παροχής προς τους χαμηλοσυνταξιούχους.
Το ποσό των 300 ευρώ θα μπορούσε να αυξηθεί στα 350 ή 400 ευρώ. Στο πιο προωθημένο σενάριο, η ενίσχυση θα μπορούσε να κινηθεί κοντά στο ύψος της εθνικής σύνταξης, δηλαδή στα 446,87 ευρώ.
Μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να παρουσιαστεί πολιτικά ως μια μορφή μόνιμης πρόσθετης ετήσιας παροχής, χωρίς ωστόσο να αποτελεί επαναφορά της παλαιάς 13ης σύνταξης.
Στις εισηγήσεις περιλαμβάνεται και η διεύρυνση της περιμέτρου των δικαιούχων. Σήμερα το ηλικιακό όριο των 65 ετών αφήνει εκτός συνταξιούχους που έχουν αποχωρήσει με πλήρη σύνταξη στα 62 έχοντας συμπληρώσει τουλάχιστον 40 χρόνια ασφάλισης.
Αλλαγή στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων
Ιδιαίτερη οικονομική σημασία έχει η παρέμβαση που εξετάζεται για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων. Το σενάριο προβλέπει αλλαγή της φιλοσοφίας υπολογισμού της, ώστε η επιβάρυνση να μην εφαρμόζεται στο σύνολο της σύνταξης όταν αυτή υπερβαίνει το σχετικό όριο, αλλά μόνο στο τμήμα που βρίσκεται πάνω από αυτό.
Με βάση το όριο των 1.446 ευρώ που χρησιμοποιείται στον σχεδιασμό, ένας συνταξιούχος που το υπερβαίνει δεν θα επιβαρύνεται πλέον με τον ίδιο τρόπο για ολόκληρη τη σύνταξή του, αλλά μόνο για το υπερβάλλον ποσό.
Η συγκεκριμένη αλλαγή θα αντιμετώπιζε μία από τις βασικές στρεβλώσεις του υφιστάμενου μηχανισμού, όπου η υπέρβαση ενός ορίου μπορεί να προκαλεί δυσανάλογη επιβάρυνση.
Για το ζήτημα εκκρεμεί παράλληλα δικαστική διαδικασία, με τη σχετική συζήτηση να έχει μετατεθεί για τον Οκτώβριο. Μια κυβερνητική παρέμβαση πριν από τότε θα μπορούσε να αλλάξει ουσιαστικά τα δεδομένα.
Τρία μέτρα θεωρούνται ήδη δρομολογημένα
Σε αντίθεση με τις παραπάνω παρεμβάσεις, που εξακολουθούν να αποτελούν αντικείμενο επεξεργασίας, τρεις αλλαγές για τους συνταξιούχους θεωρούνται περισσότερο ώριμες.
Η πρώτη είναι η πλήρης άρση του «κόφτη» της προσωπικής διαφοράς από το 2027, ώστε οι ετήσιες αυξήσεις να περνούν πλέον στο πραγματικό εισόδημα και των παλαιών συνταξιούχων που εξακολουθούν να εμφανίζουν θετική προσωπική διαφορά.
Η δεύτερη αφορά τη μη εφαρμογή περικοπής στις συντάξεις χηρείας, ενώ η τρίτη είναι η νέα ετήσια αύξηση των συντάξεων, η οποία, εφόσον επιβεβαιωθούν οι σημερινές μακροοικονομικές εκτιμήσεις, αναμένεται να κινηθεί μεταξύ 2,5% και 2,8%.
Η τελική εξίσωση της ΔΕΘ
Το οικονομικό επιτελείο καλείται πλέον να χωρέσει τις διαφορετικές παρεμβάσεις στον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο.
Η επιλογή δεν είναι ανεξάρτητη για κάθε μέτρο. Μια μεγαλύτερη μείωση ασφαλιστικών εισφορών περιορίζει τα περιθώρια για άλλες παρεμβάσεις, όπως αντίστοιχα μια σημαντική αύξηση της ετήσιας παροχής στους συνταξιούχους ή του Α21 ανεβάζει αισθητά το μόνιμο δημοσιονομικό κόστος.
Γι' αυτό και η τελική εικόνα θα διαμορφωθεί όσο πλησιάζει η ΔΕΘ, όταν το οικονομικό επιτελείο θα έχει καθαρότερη εικόνα για τα έσοδα και τον διαθέσιμο χώρο.
Η βασική κατεύθυνση, πάντως, έχει ήδη διαμορφωθεί, το πακέτο του 2027 θα επιχειρήσει να συνδυάσει πραγματικές αυξήσεις αποδοχών, μικρότερες κρατήσεις και ενισχυμένες κοινωνικές παροχές, ώστε η βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών να μεταφραστεί σε περισσότερο διαθέσιμο εισόδημα για εργαζομένους, συνταξιούχους και οικογένειες.
Πηγή: flash.gr